Home рдЧीрддा рд╕ाрд░ рдЧीрддा рд╢्рд▓ोрдХ рдЕрдиुрд╡ाрдж Jakhai Baba UP Board Material GS Kitaab

Ads Area

ЁЯМ▒ рдкрд░्рдпाрд╡рд░рдг рдЕрдз्рдпрдпрди (EVS) ✍️ Chapter-7: рд╣рдоाрд░े рдЖрд╕рдкाрд╕ рдХा рдкрд░्рдпाрд╡рд░рдг (Full Notes)

ЁЯМ▒ EVS Chapter-7: рд╣рдоाрд░े рдЖрд╕рдкाрд╕ рдХा рдкрд░्рдпाрд╡рд░рдг

рдЬीрд╡िрдд рдПрд╡ं рдЕрдЬैрд╡िрдХ рдШрдЯрдХ, рдкрд░्рдпाрд╡ाрд╕, рдЦाрдж्рдп рд╕ंрдмंрдз рдФрд░ рдкрд░्рдпाрд╡рд░рдгीрдп рд╕ंрддुрд▓рди рдХे рд╕рдо्рдкूрд░्рдг Notes

ЁЯУЪ рдЕрдз्рдпाрдп рдкрд░िрдЪрдп

рд╣рдоाрд░ा рдкрд░्рдпाрд╡рд░рдг рдЙрди рд╕рднी рдЬीрд╡िрдд рдФрд░ рдиिрд░्рдЬीрд╡ рдШрдЯрдХों рд╕े рдоिрд▓рдХрд░ рдмрдиा рд╣ै рдЬो рд╣рдоाрд░े рдЖрд╕рдкाрд╕ рдкाрдП рдЬाрддे рд╣ैं। рдордиुрд╖्рдп, рдкрд╢ु, рдкрдХ्рд╖ी, рдкेрдб़-рдкौрдзे, рдЬрд▓, рд╡ाрдпु, рдоिрдЯ्рдЯी, рдк्рд░рдХाрд╢, рддाрдкрдоाрди рддрдеा рдоाрдирд╡ рдж्рд╡ाрд░ा рдмрдиाрдИ рдЧрдИ рд╡рд╕्рддुрдПँ рд╣рдоाрд░े рдЖрд╕рдкाрд╕ рдХे рдкрд░्рдпाрд╡рд░рдг рдХा рд╣िрд╕्рд╕ा рд╣ैं। рдЗрд╕ рдЕрдз्рдпाрдп рдоें рдкрд░्рдпाрд╡рд░рдг рдХे рд╡िрднिрди्рди рдШрдЯрдХों, рдЙрдирдХे рдкाрд░рд╕्рдкрд░िрдХ рд╕ंрдмंрдз, рдЖрд╡ाрд╕, рдЦाрдж्рдп рд╕ंрдмंрдз, рдкрд░्рдпाрд╡рд░рдгीрдп рд╕ंрддुрд▓рди рдФрд░ рдоाрдирд╡ рдХी рднूрдоिрдХा рдХा рдЕрдз्рдпрдпрди рдХिрдпा рдЬाрдПрдЧा।

ЁЯУС Table of Contents

  1. рдкрд░्рдпाрд╡рд░рдг рдХा рдЕрд░्рде рдПрд╡ं рдорд╣рдд्рд╡
  2. рд╣рдоाрд░े рдЖрд╕рдкाрд╕ рдХे рдк्рд░рдоुрдЦ рдШрдЯрдХ
  3. рдЬीрд╡िрдд рдШрдЯрдХ
  4. рдЕрдЬैрд╡िрдХ рдШрдЯрдХ
  5. рдк्рд░ाрдХृрддिрдХ рдкрд░्рдпाрд╡рд░рдг
  6. рдоाрдирд╡-рдиिрд░्рдоिрдд рдкрд░्рдпाрд╡рд░рдг
  7. рднौрддिрдХ рдПрд╡ं рд╕ाрдоाрдЬिрдХ рдкрд░्рдпाрд╡рд░рдг
  8. рдЖрд╡ाрд╕ рдПрд╡ं рдкрд░्рдпाрд╡ाрд╕
  9. рдЬीрд╡ों рдХी рдкрд░्рдпाрд╡рд░рдг рдкрд░ рдиिрд░्рднрд░рддा
  10. рдкौрдзों рдФрд░ рдкрд╢ुрдУं рдХा рд╕ंрдмंрдз
  11. рдЦाрдж्рдп рд╕ंрдмंрдз рдПрд╡ं рдЦाрдж्рдп рд╢्рд░ृंрдЦрд▓ा
  12. рдкрд░्рдпाрд╡рд░рдг рдоें рд╕ंрддुрд▓рди
  13. рдордиुрд╖्рдп рдФрд░ рдкрд░्рдпाрд╡рд░рдг
  14. рдкрд░्рдпाрд╡рд░рдг рдоें рдкрд░िрд╡рд░्рддрди
  15. рд╕्рдеाрдиीрдп рдкрд░्рдпाрд╡рд░рдг рдХा рдЕрдз्рдпрдпрди
  16. рдкрд░्рдпाрд╡рд░рдг рд╕ंрд░рдХ्рд╖рдг рдоें рд╣рдоाрд░ी рднूрдоिрдХा
  17. рд╕्рд╡рдЪ्рдЫ рдПрд╡ं рд╕्рд╡рд╕्рде рдкрд░्рдпाрд╡рд░рдг
  18. рдмрдЪ्рдЪों рдХे рд▓िрдП рдкрд░्рдпाрд╡рд░рдгीрдп рдЕрдиुрднрд╡ рдПрд╡ं рдЕрдзिрдЧрдо
  19. One Liner Quick Revision
  20. Exam Important Points

1️⃣ рдкрд░्рдпाрд╡рд░рдг рдХा рдЕрд░्рде рдПрд╡ं рдорд╣рдд्рд╡

рд╣рдоाрд░े рдЪाрд░ों рдУрд░ рдЙрдкрд╕्рдеिрдд рдЬीрд╡िрдд рддрдеा рдиिрд░्рдЬीрд╡ рд╡рд╕्рддुрдУं рдФрд░ рдЙрдирдХे рдмीрдЪ рд╣ोрдиे рд╡ाрд▓ी рдкाрд░рд╕्рдкрд░िрдХ рдХ्рд░िрдпाрдУं рдХे рд╕рдордЧ्рд░ рд░ूрдк рдХो рдкрд░्рдпाрд╡рд░рдг рдХрд╣ा рдЬाрддा рд╣ै।

ЁЯМН рдкрд░्рдпाрд╡рд░рдг рдоें рд╢ाрдоिрд▓ рдк्рд░рдоुрдЦ рдЪीрдЬें
  • рдордиुрд╖्рдп
  • рдкрд╢ु-рдкрдХ्рд╖ी
  • рдкेрдб़-рдкौрдзे
  • рдЬрд▓
  • рд╡ाрдпु
  • рдоिрдЯ्рдЯी
  • рд╕ूрд░्рдп рдХा рдк्рд░рдХाрд╢
  • рддाрдкрдоाрди
  • рдоाрдирд╡ рдиिрд░्рдоिрдд рд╡рд╕्рддुрдПँ
  • рд╕ाрдоाрдЬिрдХ рдПрд╡ं рд╕ांрд╕्рдХृрддिрдХ рдкрд░िрд╕्рдеिрддिрдпाँ

рдкрд░्рдпाрд╡рд░рдг рд╣рдоाрд░े рдЬीрд╡рди, рд╕्рд╡ाрд╕्рде्рдп, рднोрдЬрди, рдЖрд╡ाрд╕ рдФрд░ рджैрдиिрдХ рдЧрддिрд╡िрдзिрдпों рдХो рдк्рд░рднाрд╡िрдд рдХрд░рддा рд╣ै। рдЗрд╕рд▓िрдП рд╕्рд╡рд╕्рде рдкрд░्рдпाрд╡рд░рдг рдХा рд╕ंрд░рдХ्рд╖рдг рдЖрд╡рд╢्рдпрдХ рд╣ै।

2️⃣ рд╣рдоाрд░े рдЖрд╕рдкाрд╕ рдХे рдк्рд░рдоुрдЦ рдШрдЯрдХ

рд╣рдоाрд░े рдЖрд╕рдкाрд╕ рдХे рдкрд░्рдпाрд╡рд░рдг рдХो рд╕рдордЭрдиे рдХे рд▓िрдП рдЗрд╕рдХे рд╡िрднिрди्рди рдШрдЯрдХों рдХो рдкрд╣рдЪाрдирдиा рдЖрд╡рд╢्рдпрдХ рд╣ै। рдЗрди्рд╣ें рд╕ाрдоाрди्рдпрддः рдЬीрд╡िрдд рдФрд░ рдиिрд░्рдЬीрд╡ рдШрдЯрдХों рдоें рдмाँрдЯा рдЬा рд╕рдХрддा рд╣ै।

рдШрдЯрдХ рдЙрджाрд╣рд░рдг
рдЬीрд╡िрдд рдШрдЯрдХ рдордиुрд╖्рдп, рдкрд╢ु, рдкрдХ्рд╖ी, рдкेрдб़-рдкौрдзे, рд╕ूрдХ्рд╖्рдордЬीрд╡
рдЕрдЬैрд╡िрдХ рдШрдЯрдХ рдЬрд▓, рд╡ाрдпु, рдоिрдЯ्рдЯी, рдк्рд░рдХाрд╢, рддाрдкрдоाрди
рдоाрдирд╡-рдиिрд░्рдоिрдд рдШрдЯрдХ рдШрд░, рд╕рдб़рдХ, рдкुрд▓, рд╡ाрд╣рди, рд╡िрдж्рдпाрд▓рдп
рд╕ाрдоाрдЬिрдХ рдШрдЯрдХ рдкрд░िрд╡ाрд░, рд╕рдоुрджाрдп, рднाрд╖ा, рдкрд░ंрдкрд░ाрдПँ

3️⃣ рдЬीрд╡िрдд рдШрдЯрдХ

рдкрд░्рдпाрд╡рд░рдг рдХे рд╡े рдШрдЯрдХ рдЬिрдирдоें рдЬीрд╡рди рдкाрдпा рдЬाрддा рд╣ै, рдЬीрд╡िрдд рдШрдЯрдХ рдХрд╣рд▓ाрддे рд╣ैं। рдЗрдирдоें рдордиुрд╖्рдп, рдкрд╢ु, рдкрдХ्рд╖ी, рдкेрдб़-рдкौрдзे рдФрд░ рд╕ूрдХ्рд╖्рдордЬीрд╡ рд╢ाрдоिрд▓ рд╣ैं।

ЁЯМ┐ рдЬीрд╡िрдд рдШрдЯрдХों рдХी рд╡िрд╢ेрд╖рддाрдПँ
  • рд╡े рдкोрд╖рдг рдк्рд░ाрдк्рдд рдХрд░рддे рд╣ैं।
  • рдЙрдирдоें рд╡ृрдж्рдзि рд╣ोрддी рд╣ै।
  • рд╡े рд╢्рд╡рд╕рди рдХрд░рддे рд╣ैं।
  • рд╡े рдк्рд░рдЬрдирди рдХрд░рддे рд╣ैं।
  • рд╡े рдЕрдкрдиे рдкрд░्рдпाрд╡рд░рдг рдХे рдк्рд░рддि рдк्рд░рддिрдХ्рд░िрдпा рдХрд░рддे рд╣ैं।

рдЬीрд╡िрдд рдШрдЯрдХ рдПрдХ-рджूрд╕рд░े рддрдеा рдкрд░्рдпाрд╡рд░рдг рдХे рдЕрдЬैрд╡िрдХ рдШрдЯрдХों рдХे рд╕ाрде рд▓рдЧाрддाрд░ рдЕंрддःрдХ्рд░िрдпा рдХрд░рддे рд╣ैं।

4️⃣ рдЕрдЬैрд╡िрдХ рдШрдЯрдХ

рдкрд░्рдпाрд╡рд░рдг рдХे рд╡े рдШрдЯрдХ рдЬिрдирдоें рдЬीрд╡рди рдирд╣ीं рд╣ोрддा, рдЕрдЬैрд╡िрдХ рдШрдЯрдХ рдХрд╣рд▓ाрддे рд╣ैं। рдпे рдЬीрд╡िрдд рдк्рд░ाрдгिрдпों рдХे рдЬीрд╡рди рдФрд░ рд╡िрддрд░рдг рдХो рдк्рд░рднाрд╡िрдд рдХрд░рддे рд╣ैं।

☀️ рдк्рд░рдоुрдЦ рдЕрдЬैрд╡िрдХ рдШрдЯрдХ
  • рдЬрд▓
  • рд╡ाрдпु
  • рдоिрдЯ्рдЯी
  • рд╕ूрд░्рдп рдХा рдк्рд░рдХाрд╢
  • рддाрдкрдоाрди
  • рдЖрд░्рдж्рд░рддा
рдЙрджाрд╣рд░рдг: рдкौрдзों рдХी рд╡ृрдж्рдзि рдХे рд▓िрдП рдЬрд▓, рдк्рд░рдХाрд╢, рд╡ाрдпु рдФрд░ рдЙрдкрдпुрдХ्рдд рддाрдкрдоाрди рдЬैрд╕ी рдкрд░िрд╕्рдеिрддिрдпाँ рдорд╣рдд्рд╡рдкूрд░्рдг рд╣ोрддी рд╣ैं।

5️⃣ рдк्рд░ाрдХृрддिрдХ рдкрд░्рдпाрд╡рд░рдг

рдк्рд░рдХृрддि рдж्рд╡ाрд░ा рдиिрд░्рдоिрдд рдкрд░्рдпाрд╡рд░рдг рдХो рдк्рд░ाрдХृрддिрдХ рдкрд░्рдпाрд╡рд░рдг рдХрд╣ा рдЬाрддा рд╣ै। рдЗрд╕рдоें рд╡ाрдпु, рдЬрд▓, рдоिрдЯ्рдЯी, рдкрд░्рд╡рдд, рдирджिрдпाँ, рд╡рди, рд╕рдоुрдж्рд░, рдЬीрд╡-рдЬंрддु рдЖрджि рд╢ाрдоिрд▓ рд╣ैं।

рдк्рд░ाрдХृрддिрдХ рдШрдЯрдХ рдЙрджाрд╣рд░рдг
рд╕्рдерд▓рдоंрдбрд▓ рднूрдоि, рдкрд░्рд╡рдд, рдЪрдЯ्рдЯाрдиें, рдоिрдЯ्рдЯी
рдЬрд▓рдоंрдбрд▓ рдирджिрдпाँ, рдЭीрд▓ें, рд╕рдоुрдж्рд░, рддाрд▓ाрдм
рд╡ाрдпुрдоंрдбрд▓ рд╡ाрдпु рдПрд╡ं рд╡िрднिрди्рди рдЧैрд╕ें
рдЬीрд╡рдоंрдбрд▓ рд╡िрднिрди्рди рдЬीрд╡-рдЬंрддु рдПрд╡ं рдкौрдзे

6️⃣ рдоाрдирд╡-рдиिрд░्рдоिрдд рдкрд░्рдпाрд╡рд░рдг

рдордиुрд╖्рдп рдж्рд╡ाрд░ा рдЕрдкрдиी рдЖрд╡рд╢्рдпрдХрддाрдУं рдХे рдЕрдиुрд╕ाрд░ рдмрдиाрдП рдЧрдП рднौрддिрдХ рдкрд░िрд╡ेрд╢ рдХो рдоाрдирд╡-рдиिрд░्рдоिрдд рдкрд░्рдпाрд╡рд░рдг рдХрд╣ा рдЬाрддा рд╣ै।

ЁЯПа рдЙрджाрд╣рд░рдг
  • рдШрд░
  • рд╡िрдж्рдпाрд▓рдп
  • рдЕрд╕्рдкрддाрд▓
  • рд╕рдб़рдХ
  • рдкुрд▓
  • рдмाрдЬाрд░
  • рдХाрд░рдЦाрдиे
  • рдмाँрдз
  • рд╡ाрд╣рди

рдоाрдирд╡-рдиिрд░्рдоिрдд рдкрд░्рдпाрд╡рд░рдг рд╣рдоाрд░ी рд╕ुрд╡िрдзाрдУं рдХो рдмрдв़ाрддा рд╣ै, рд▓ेрдХिрди рдЗрд╕рдХे рдиिрд░्рдоाрдг рдФрд░ рдЙрдкрдпोрдЧ рдХा рдк्рд░ाрдХृрддिрдХ рдкрд░्рдпाрд╡рд░рдг рдкрд░ рдк्рд░рднाрд╡ рднी рдкрдб़ рд╕рдХрддा рд╣ै।

7️⃣ рднौрддिрдХ рдПрд╡ं рд╕ाрдоाрдЬिрдХ рдкрд░्рдпाрд╡рд░рдг

рд╣рдоाрд░े рдЖрд╕рдкाрд╕ рдХा рдкрд░्рдпाрд╡рд░рдг рдХेрд╡рд▓ рдк्рд░ाрдХृрддिрдХ рд╡рд╕्рддुрдУं рддрдХ рд╕ीрдоिрдд рдирд╣ीं рд╣ै। рдордиुрд╖्рдп рдЬिрд╕ рд╕ाрдоाрдЬिрдХ рдФрд░ рднौрддिрдХ рд╡्рдпрд╡рд╕्рдеा рдоें рд░рд╣рддा рд╣ै, рд╡рд╣ рднी рдЙрд╕рдХे рдкрд░्рдпाрд╡рд░рдг рдХा рдорд╣рдд्рд╡рдкूрд░्рдг рд╣िрд╕्рд╕ा рд╣ै।

рдк्рд░рдХाрд░ рдЙрджाрд╣рд░рдг
рднौрддिрдХ рдкрд░्рдпाрд╡рд░рдг рдШрд░, рд╕рдб़рдХ, рдЬрд▓, рдоिрдЯ्рдЯी, рднрд╡рди, рдкेрдб़-рдкौрдзे
рд╕ाрдоाрдЬिрдХ рдкрд░्рдпाрд╡рд░рдг рдкрд░िрд╡ाрд░, рдкрдб़ोрд╕, рд╕рдоुрджाрдп, рд╡िрдж्рдпाрд▓рдп
рд╕ांрд╕्рдХृрддिрдХ рдкрд░्рдпाрд╡рд░рдг рднाрд╖ा, рдкрд░ंрдкрд░ा, рдд्рдпोрд╣ाрд░, рд░ीрддि-рд░िрд╡ाрдЬ

8️⃣ рдЖрд╡ाрд╕ рдПрд╡ं рдкрд░्рдпाрд╡ाрд╕

рдХिрд╕ी рдЬीрд╡ рдХे рд░рд╣рдиे рдХे рд╕्рдеाрди рдХो рдЙрд╕рдХा рдЖрд╡ाрд╕ рдпा рдкрд░्рдпाрд╡ाрд╕ рдХрд╣ा рдЬाрддा рд╣ै। рдЕрд▓рдЧ-рдЕрд▓рдЧ рдЬीрд╡ों рдХे рдкрд░्рдпाрд╡ाрд╕ рдЙрдирдХी рдЖрд╡рд╢्рдпрдХрддाрдУं рдФрд░ рдЕрдиुрдХूрд▓рди рдХे рдЕрдиुрд╕ाрд░ рдЕрд▓рдЧ рд╣ोрддे рд╣ैं।

ЁЯМ│ рдЙрджाрд╣рд░рдг
  • рдордЫрд▓ी рдХा рдк्рд░рдоुрдЦ рдкрд░्рдпाрд╡ाрд╕ рдЬрд▓ рд╣ै।
  • рдКँрдЯ рд╢ुрд╖्рдХ рдПрд╡ं рд░ेрдЧिрд╕्рддाрдиी рдХ्рд╖ेрдд्рд░ों рдоें рдЕрдиुрдХूрд▓िрдд рд╣ै।
  • рдЕрдиेрдХ рдкрдХ्рд╖ी рдкेрдб़ों рдкрд░ рдШोंрд╕рд▓े рдмрдиाрддे рд╣ैं।
  • рдордиुрд╖्рдп рд╡िрднिрди्рди рдк्рд░рдХाрд░ рдХे рдШрд░ों рдоें рд░рд╣рддा рд╣ै।

рдкрд░्рдпाрд╡ाрд╕ рдоें рднोрдЬрди, рдЬрд▓, рд╡ाрдпु, рдЖрд╢्рд░рдп рдФрд░ рдЬीрд╡рди рдХे рд▓िрдП рдЖрд╡рд╢्рдпрдХ рдЕрди्рдп рдкрд░िрд╕्рдеिрддिрдпाँ рдЙрдкрд▓рдм्рдз рд╣ो рд╕рдХрддी рд╣ैं।

9️⃣ рдЬीрд╡ों рдХी рдкрд░्рдпाрд╡рд░рдг рдкрд░ рдиिрд░्рднрд░рддा

рдХोрдИ рднी рдЬीрд╡ рдкूрд░ी рддрд░рд╣ рдЕрдкрдиे рдкрд░्рдпाрд╡рд░рдг рд╕े рдЕрд▓рдЧ рд╣ोрдХрд░ рдЬीрд╡рди рдирд╣ीं рдЬी рд╕рдХрддा। рдЬीрд╡ों рдХो рднोрдЬрди, рдЬрд▓, рд╡ाрдпु, рдЖрд╢्рд░рдп рдФрд░ рдЙрдЪिрдд рдкрд░िрд╕्рдеिрддिрдпों рдХी рдЖрд╡рд╢्рдпрдХрддा рд╣ोрддी рд╣ै।

рдЙрджाрд╣рд░рдг: рдкौрдзे рдЬрд▓, рдк्рд░рдХाрд╢, рдХाрд░्рдмрди рдбाрдЗрдСрдХ्рд╕ाрдЗрдб рдФрд░ рдоिрдЯ्рдЯी рд╕े рдк्рд░ाрдк्рдд рдЦрдиिрдЬों рдкрд░ рдиिрд░्рднрд░ рд░рд╣рддे рд╣ैं। рдкрд╢ु рднोрдЬрди, рдЬрд▓, рд╡ाрдпु рдФрд░ рдЖрд╢्рд░рдп рдХे рд▓िрдП рдкрд░्рдпाрд╡рд░рдг рдкрд░ рдиिрд░्рднрд░ рд╣ैं।

ЁЯФЯ рдкौрдзों рдФрд░ рдкрд╢ुрдУं рдХा рд╕ंрдмंрдз

рдкौрдзे рдФрд░ рдкрд╢ु рдПрдХ-рджूрд╕рд░े рд╕े рд╡िрднिрди्рди рдк्рд░рдХाрд░ рд╕े рдЬुрдб़े рд╣ोрддे рд╣ैं। рдЕрдиेрдХ рдкрд╢ु рднोрдЬрди рдХे рд▓िрдП рд╕ीрдзे рдпा рдЕрдк्рд░рдд्рдпрдХ्рд╖ рд░ूрдк рд╕े рдкौрдзों рдкрд░ рдиिрд░्рднрд░ рд░рд╣рддे рд╣ैं।

  • рд╢ाрдХाрд╣ाрд░ी рдкрд╢ु рдкौрдзों рдХो рднोрдЬрди рдХे рд░ूрдк рдоें рдЦाрддे рд╣ैं।
  • рдХुрдЫ рдкрд╢ु рдкौрдзों рдХे рдлрд▓ों рдФрд░ рдмीрдЬों рдХो рдЦाрддे рд╣ैं।
  • рдкрдХ्рд╖ी рдкेрдб़ों рдкрд░ рдЖрд╢्рд░рдп рд▓ेрддे рд╣ैं।
  • рдХीрдЯ рдЕрдиेрдХ рдкौрдзों рдХे рдлूрд▓ों рдкрд░ рдЖрддे рд╣ैं।
  • рдХुрдЫ рдЬीрд╡ рдмीрдЬों рдХे рдлैрд▓ाрд╡ рдоें рд╕рд╣ाрдпрддा рдХрд░рддे рд╣ैं।

1️⃣1️⃣ рдЦाрдж्рдп рд╕ंрдмंрдз рдПрд╡ं рдЦाрдж्рдп рд╢्рд░ृंрдЦрд▓ा

рдкрд░्рдпाрд╡рд░рдг рдоें рдПрдХ рдЬीрд╡ рджूрд╕рд░े рдЬीрд╡ рд╕े рднोрдЬрди рдк्рд░ाрдк्рдд рдХрд░ рд╕рдХрддा рд╣ै। рдЗрд╕ рдк्рд░рдХाрд░ рдЬीрд╡ों рдХे рдмीрдЪ рднोрдЬрди рдХा рд╕ंрдмंрдз рдмрдирддा рд╣ै। рдЗрд╕ी рдХ्рд░рдо рдХो рд╕рд░рд▓ рд░ूрдк рдоें рдЦाрдж्рдп рд╢्рд░ृंрдЦрд▓ा рдХे рдоाрдз्рдпрдо рд╕े рд╕рдордЭाрдпा рдЬा рд╕рдХрддा рд╣ै।

рдЙрджाрд╣рд░рдг:
рдШाрд╕ → рдЯिрдб्рдбा → рдоेंрдврдХ → рд╕ाँрдк → рдмाрдЬ

рд╕ाрдоाрди्рдпрддः рдЦाрдж्рдп рд╢्рд░ृंрдЦрд▓ा рдХी рд╢ुрд░ुрдЖрдд рдЙрдд्рдкाрджрдХ рдЬीрд╡ों, рдЬैрд╕े рд╣рд░े рдкौрдзों, рд╕े рд╣ोрддी рд╣ै। рдкौрдзे рд╕ूрд░्рдп рдХे рдк्рд░рдХाрд╢ рдХी рд╕рд╣ाрдпрддा рд╕े рдЕрдкрдиा рднोрдЬрди рдмрдиाрддे рд╣ैं।

1️⃣2️⃣ рдкрд░्рдпाрд╡рд░рдг рдоें рд╕ंрддुрд▓рди

рдкрд░्рдпाрд╡рд░рдг рдоें рд╡िрднिрди्рди рдЬीрд╡िрдд рдФрд░ рдЕрдЬैрд╡िрдХ рдШрдЯрдХों рдХे рдмीрдЪ рдЕрдиेрдХ рд╕ंрдмंрдз рд╣ोрддे рд╣ैं। рдЗрди рд╕ंрдмंрдзों рдХे рд╕ंрддुрд▓िрдд рд░ूрдк рдоें рдмрдиे рд░рд╣рдиे рд╕े рдкाрд░िрд╕्рдеिрддिрдХ рддंрдд्рд░ рд╕ुрдЪाрд░ु рд░ूрдк рд╕े рдХाрд░्рдп рдХрд░рддा рд╣ै।

⚖️ рд╕ंрддुрд▓рди рдХे рд▓िрдП рдЖрд╡рд╢्рдпрдХ рдмाрддें
  • рдЬैрд╡ рд╡िрд╡िрдзрддा рдХा рд╕ंрд░рдХ्рд╖рдг
  • рдк्рд░ाрдХृрддिрдХ рдЖрд╡ाрд╕ों рдХी рд░рдХ्рд╖ा
  • рдЬрд▓ рдПрд╡ं рдоिрдЯ्рдЯी рдХा рд╕ंрд░рдХ्рд╖рдг
  • рдк्рд░рджूрд╖рдг рдоें рдХрдоी
  • рд╡рдиों рдХी рд╕ुрд░рдХ्рд╖ा
  • рдк्рд░ाрдХृрддिрдХ рд╕ंрд╕ाрдзрдиों рдХा рд╡िрд╡ेрдХрдкूрд░्рдг рдЙрдкрдпोрдЧ

1️⃣3️⃣ рдордиुрд╖्рдп рдФрд░ рдкрд░्рдпाрд╡рд░рдг

рдордиुрд╖्рдп рдкрд░्рдпाрд╡рд░рдг рд╕े рднोрдЬрди, рдЬрд▓, рд╡ाрдпु, рдКрд░्рдЬा рдФрд░ рдЕрдиेрдХ рдк्рд░ाрдХृрддिрдХ рд╕ंрд╕ाрдзрди рдк्рд░ाрдк्рдд рдХрд░рддा рд╣ै। рд╕ाрде рд╣ी рдордиुрд╖्рдп рдЕрдкрдиी рдЧрддिрд╡िрдзिрдпों рд╕े рдкрд░्рдпाрд╡рд░рдг рдоें рдкрд░िрд╡рд░्рддрди рднी рдХрд░рддा рд╣ै।

рдоाрдирд╡ीрдп рдЧрддिрд╡िрдзि рдкрд░्рдпाрд╡рд░рдг рдкрд░ рд╕ंрднाрд╡िрдд рдк्рд░рднाрд╡
рд╡ृрдХ्рд╖ाрд░ोрдкрдг рд╣рд░िрдд рдХ्рд╖ेрдд्рд░ рдмрдв़ाрдиे рдоें рд╕рд╣ाрдпрддा
рд╡рдиों рдХी рдХрдЯाрдИ рдк्рд░ाрдХृрддिрдХ рдЖрд╡ाрд╕ рдФрд░ рдЬैрд╡ рд╡िрд╡िрдзрддा рдкрд░ рдк्рд░рднाрд╡
рд╡ाрд╣рдиों рдХा рдЕрдзिрдХ рдЙрдкрдпोрдЧ рд╡ाрдпु рдк्рд░рджूрд╖рдг рдоें рдпोрдЧрджाрди
рдХрдЪрд░े рдХा рдЙрдЪिрдд рдк्рд░рдмंрдзрди рд╕्рд╡рдЪ्рдЫрддा рдПрд╡ं рд╕ंрд╕ाрдзрди рд╕ंрд░рдХ्рд╖рдг рдоें рд╕рд╣ाрдпрддा

1️⃣4️⃣ рдкрд░्рдпाрд╡рд░рдг рдоें рдкрд░िрд╡рд░्рддрди

рдкрд░्рдпाрд╡рд░рдг рд╕्рдеिрд░ рдирд╣ीं рд░рд╣рддा। рдк्рд░ाрдХृрддिрдХ рдШрдЯрдиाрдУं рддрдеा рдоाрдирд╡ рдЧрддिрд╡िрдзिрдпों рдХे рдХाрд░рдг рдЗрд╕рдоें рд╕рдордп рдХे рд╕ाрде рдкрд░िрд╡рд░्рддрди рд╣ोрддे рд░рд╣рддे рд╣ैं।

ЁЯМН рдкрд░िрд╡рд░्рддрди рдХे рдХाрд░рдг
  • рдмाрдв़
  • рд╕ूрдЦा
  • рднूрдХंрдк
  • рддूрдлाрди
  • рд╢рд╣рд░ीрдХрд░рдг
  • рдФрдж्рдпोрдЧीрдХрд░рдг
  • рд╡рдиों рдХी рдХрдЯाрдИ
  • рдк्рд░рджूрд╖рдг

рдкрд░्рдпाрд╡рд░рдгीрдп рдкрд░िрд╡рд░्рддрди рдХा рдк्рд░рднाрд╡ рдордиुрд╖्рдп, рдкрд╢ु-рдкрдХ्рд╖िрдпों, рдкौрдзों рдФрд░ рдк्рд░ाрдХृрддिрдХ рд╕ंрд╕ाрдзрдиों рдкрд░ рдкрдб़ рд╕рдХрддा рд╣ै।

1️⃣5️⃣ рд╕्рдеाрдиीрдп рдкрд░्рдпाрд╡рд░рдг рдХा рдЕрдз्рдпрдпрди

рдмрдЪ्рдЪों рдХो рдкрд░्рдпाрд╡рд░рдг рд╕рдордЭाрдиे рдХे рд▓िрдП рдЙрдирдХे рдЖрд╕рдкाрд╕ рдХे рд╕्рдеाрдиीрдп рдкрд░्рдпाрд╡рд░рдг рдХा рдЕрдз्рдпрдпрди рдмрд╣ुрдд рдЙрдкрдпोрдЧी рд╣ै। рд╡िрдж्рдпाрд▓рдп, рдШрд░, рдЦेрдд, рдмाрдЬाрд░, рдкाрд░्рдХ, рддाрд▓ाрдм рдФрд░ рд╕рдб़рдХ рдЬैрд╕े рд╕्рдеाрдиों рдХा рдк्рд░рдд्рдпрдХ्рд╖ рдЕрд╡рд▓ोрдХрди рдХрд░ाрдпा рдЬा рд╕рдХрддा рд╣ै।

ЁЯФН рд╕्рдеाрдиीрдп рдЕрдз्рдпрдпрди рдоें рдХ्рдпा рджेрдЦें?
  • рдХौрди-рдХौрди рд╕े рдкेрдб़-рдкौрдзे рд╣ैं?
  • рдХौрди-рдХौрди рд╕े рдкрд╢ु-рдкрдХ्рд╖ी рджिрдЦाрдИ рджेрддे рд╣ैं?
  • рдЬрд▓ рдХा рд╕्рд░ोрдд рдХрд╣ाँ рд╣ै?
  • рдХрдЪрд░ा рдХрд╣ाँ рдФрд░ рдХैрд╕े рдЬрдоा рд╣ोрддा рд╣ै?
  • рд▓ोрдЧ рдкрд░्рдпाрд╡рд░рдг рдХी рджेрдЦрднाрд▓ рдХैрд╕े рдХрд░рддे рд╣ैं?
  • рд╕्рдеाрдиीрдп рдХ्рд╖ेрдд्рд░ рдоें рдХौрди-рдХौрди рд╕े рдк्рд░ाрдХृрддिрдХ рд╕ंрд╕ाрдзрди рд╣ैं?

1️⃣6️⃣ рдкрд░्рдпाрд╡рд░рдг рд╕ंрд░рдХ्рд╖рдг рдоें рд╣рдоाрд░ी рднूрдоिрдХा

рдкрд░्рдпाрд╡рд░рдг рдХी рд╕ुрд░рдХ्рд╖ा рдХेрд╡рд▓ рд╕рд░рдХाрд░ рдпा рдХिрд╕ी рд╕ंрд╕्рдеा рдХी рдЬिрдо्рдоेрджाрд░ी рдирд╣ीं рд╣ै। рдк्рд░рдд्рдпेрдХ рд╡्рдпрдХ्рддि рдЕрдкрдиी рджैрдиिрдХ рдЖрджрддों рдХे рдоाрдз्рдпрдо рд╕े рдкрд░्рдпाрд╡рд░рдг рд╕ंрд░рдХ्рд╖рдг рдоें рдпोрдЧрджाрди рдХрд░ рд╕рдХрддा рд╣ै।

♻️ рд╣рдо рдХ्рдпा рдХрд░ рд╕рдХрддे рд╣ैं?
  • рдЬрд▓ рдХी рдмрдЪрдд рдХрд░ें।
  • рдмिрдЬрд▓ी рдХा рдЕрдиाрд╡рд╢्рдпрдХ рдЙрдкрдпोрдЧ рди рдХрд░ें।
  • рдкेрдб़-рдкौрдзों рдХी рджेрдЦрднाрд▓ рдХрд░ें।
  • рдХрдЪрд░े рдХो рдЙрдЪिрдд рд╕्рдеाрди рдкрд░ рдбाрд▓ें।
  • рдкुрдиः рдЙрдкрдпोрдЧ рдФрд░ рдкुрдирд░्рдЪрдХ्рд░рдг рдХो рдмрдв़ाрд╡ा рджें।
  • рдк्рд▓ाрд╕्рдЯिрдХ рдХा рд╡िрд╡ेрдХрдкूрд░्рдг рдЙрдкрдпोрдЧ рдХрд░ें।
  • рд╕्рдеाрдиीрдп рдкрд░्рдпाрд╡рд░рдг рдХो рд╕्рд╡рдЪ्рдЫ рд░рдЦें।

1️⃣7️⃣ рд╕्рд╡рдЪ्рдЫ рдПрд╡ं рд╕्рд╡рд╕्рде рдкрд░्рдпाрд╡рд░рдг

рд╕्рд╡рдЪ्рдЫ рдкрд░्рдпाрд╡рд░рдг рд╡्рдпрдХ्рддि рдФрд░ рд╕рдоुрджाрдп рдХे рд╕्рд╡ाрд╕्рде्рдп рдХे рд▓िрдП рдорд╣рдд्рд╡рдкूрд░्рдг рд╣ै। рд╕्рд╡рдЪ्рдЫ рдЬрд▓, рд╕्рд╡рдЪ्рдЫ рд╡ाрдпु, рдЙрдЪिрдд рд╕्рд╡рдЪ्рдЫрддा рдФрд░ рд╕ुрд░рдХ्рд╖िрдд рднोрдЬрди рд╕्рд╡рд╕्рде рдЬीрд╡рди рдоें рдпोрдЧрджाрди рджेрддे рд╣ैं।

рд╕्рд╡рдЪ्рдЫ рдкрд░्рдпाрд╡рд░рдг рдХे рд▓िрдП:
  • рдХрдЪрд░े рдХा рдЙрдЪिрдд рдиिрдкрдЯाрди рдХрд░ें।
  • рдЬрд▓ рд╕्рд░ोрддों рдХो рдк्рд░рджूрд╖िрдд рди рдХрд░ें।
  • рдЦुрд▓े рдоें рдХрдЪрд░ा рди рдЬрд▓ाрдПँ।
  • рдЖрд╕рдкाрд╕ рдХी рд╕рдлाрдИ рд░рдЦें।
  • рдкेрдб़-рдкौрдзों рдХी рд░рдХ्рд╖ा рдХрд░ें।

1️⃣8️⃣ рдмрдЪ्рдЪों рдХे рд▓िрдП рдкрд░्рдпाрд╡рд░рдгीрдп рдЕрдиुрднрд╡ рдПрд╡ं рдЕрдзिрдЧрдо

EVS рдоें рдмрдЪ्рдЪों рдХो рдХेрд╡рд▓ рдкрд░िрднाрд╖ाрдПँ рдпाрдж рдХрд░ाрдиे рдХे рдмрдЬाрдп рдЙрдирдХे рдЖрд╕рдкाрд╕ рдХे рд╡ाрд╕्рддрд╡िрдХ рдкрд░्рдпाрд╡рд░рдг рд╕े рдЬोрдб़рдиा рдЕрдзिрдХ рдЙрдкрдпोрдЧी рд╣ै। рдмрдЪ्рдЪे рджेрдЦрдХрд░, рдкूрдЫрдХрд░, рддुрд▓рдиा рдХрд░рдХे рдФрд░ рдЧрддिрд╡िрдзिрдпों рдХे рдоाрдз्рдпрдо рд╕े рдкрд░्рдпाрд╡рд░рдг рдХो рдмेрд╣рддрд░ рд╕рдордЭ рд╕рдХрддे рд╣ैं।

ЁЯОп рдЙрдкрдпोрдЧी рдЧрддिрд╡िрдзिрдпाँ
  • рд╡िрдж्рдпाрд▓рдп рдкрд░िрд╕рд░ рдХा рдкрд░्рдпाрд╡рд░рдг рдоाрдирдЪिрдд्рд░ рдмрдиाрдиा।
  • рд╕्рдеाрдиीрдп рдкेрдб़-рдкौрдзों рдХी рд╕ूрдЪी рдмрдиाрдиा।
  • рдкрд╢ु-рдкрдХ्рд╖िрдпों рдХा рдЕрд╡рд▓ोрдХрди рдХрд░рдиा।
  • рдЬрд▓ рд╕्рд░ोрддों рдХी рдкрд╣рдЪाрди рдХрд░рдиा।
  • рдХрдЪрд░े рдХे рдк्рд░рдХाрд░ों рдХा рд╡рд░्рдЧीрдХрд░рдг рдХрд░рдиा।
  • рдкрд░्рдпाрд╡рд░рдг рд╕ंрд░рдХ्рд╖рдг рдкрд░ рдкोрд╕्рдЯрд░ рдмрдиाрдиा।
  • рд╕्рдеाрдиीрдп рд▓ोрдЧों рд╕े рдкрд░्рдпाрд╡рд░рдг рд╕ंрдмंрдзी рдЬाрдирдХाрд░ी рд▓ेрдиा।
рд╢िрдХ्рд╖рдг рджृрд╖्рдЯिрдХोрдг: рдмрдЪ्рдЪों рдХे рд╕्рдеाрдиीрдп рдЕрдиुрднрд╡ों рдФрд░ рдкूрд░्рд╡ рдЬ्рдЮाрди рдХो рдЖрдзाрд░ рдмрдиाрдХрд░ рдЪрд░्рдЪा, рдЕрд╡рд▓ोрдХрди, рдЧрддिрд╡िрдзि рдФрд░ рдЦोрдЬ рдЖрдзाрд░िрдд рдЕрдзिрдЧрдо рдХрд░ाрдпा рдЬा рд╕рдХрддा рд╣ै।

1️⃣9️⃣ One Liner Quick Revision

Q1. рдкрд░्рдпाрд╡рд░рдг рдХ्рдпा рд╣ै?
Ans: рд╣рдоाрд░े рдЪाрд░ों рдУрд░ рдЙрдкрд╕्рдеिрдд рдЬीрд╡िрдд рдФрд░ рдиिрд░्рдЬीрд╡ рдШрдЯрдХों рддрдеा рдЙрдирдХे рд╕ंрдмंрдзों рдХा рд╕рдордЧ्рд░ рд░ूрдк।

Q2. рдкрд░्рдпाрд╡рд░рдг рдХे рджो рдк्рд░рдоुрдЦ рдШрдЯрдХ рдХौрди-рд╕े рд╣ैं?
Ans: рдЬीрд╡िрдд рдФрд░ рдЕрдЬैрд╡िрдХ рдШрдЯрдХ।

Q3. рдЬीрд╡िрдд рдШрдЯрдХ рдХा рдЙрджाрд╣рд░рдг рдХ्рдпा рд╣ै?
Ans: рдордиुрд╖्рдп, рдкрд╢ु, рдкрдХ्рд╖ी рдФрд░ рдкौрдзे।

Q4. рдЕрдЬैрд╡िрдХ рдШрдЯрдХ рдХा рдЙрджाрд╣рд░рдг рдХ्рдпा рд╣ै?
Ans: рдЬрд▓, рд╡ाрдпु, рдоिрдЯ्рдЯी рдФрд░ рдк्рд░рдХाрд╢।

Q5. рдк्рд░ाрдХृрддिрдХ рдкрд░्рдпाрд╡рд░рдг рдХिрд╕े рдХрд╣рддे рд╣ैं?
Ans: рдк्рд░рдХृрддि рдж्рд╡ाрд░ा рдиिрд░्рдоिрдд рдкрд░्рдпाрд╡рд░рдг।

Q6. рдоाрдирд╡-рдиिрд░्рдоिрдд рдкрд░्рдпाрд╡рд░рдг рдХा рдЙрджाрд╣рд░рдг рдХ्рдпा рд╣ै?
Ans: рд╕рдб़рдХ, рдШрд░, рдкुрд▓ рдФрд░ рд╡िрдж्рдпाрд▓рдп।

Q7. рдХिрд╕ी рдЬीрд╡ рдХे рд░рд╣рдиे рдХे рд╕्рдеाрди рдХो рдХ्рдпा рдХрд╣рддे рд╣ैं?
Ans: рдЖрд╡ाрд╕ рдпा рдкрд░्рдпाрд╡ाрд╕।

Q8. рдЦाрдж्рдп рд╢्рд░ृंрдЦрд▓ा рд╕ाрдоाрди्рдпрддः рдХिрд╕рд╕े рд╢ुрд░ू рд╣ोрддी рд╣ै?
Ans: рдЙрдд्рдкाрджрдХ рдЬीрд╡ों, рдЬैрд╕े рд╣рд░े рдкौрдзों, рд╕े।

Q9. рд╢ाрдХाрд╣ाрд░ी рдкрд╢ु рдоुрдЦ्рдпрддः рдХिрд╕ рдкрд░ рдиिрд░्рднрд░ рд░рд╣рддे рд╣ैं?
Ans: рдкौрдзों рдкрд░।

Q10. рдкрд░्рдпाрд╡рд░рдг рд╕ंрд░рдХ्рд╖рдг рдоें рд╡ृрдХ्рд╖ों рдХा рдХ्рдпा рдорд╣рдд्рд╡ рд╣ै?
Ans: рд╡े рдЬैрд╡ рд╡िрд╡िрдзрддा, рдоृрджा рд╕ंрд░рдХ्рд╖рдг рдФрд░ рдкрд░्рдпाрд╡рд░рдгीрдп рдк्рд░рдХ्рд░िрдпाрдУं рдоें рдорд╣рдд्рд╡рдкूрд░्рдг рднूрдоिрдХा рдиिрднाрддे рд╣ैं।

Q11. рд╕्рдеाрдиीрдп рдкрд░्рдпाрд╡рд░рдг рдХा рдЕрдз्рдпрдпрди рдХ्рдпों рдЙрдкрдпोрдЧी рд╣ै?
Ans: рдЗрд╕рд╕े рдмрдЪ्рдЪे рдЕрдкрдиे рд╡ाрд╕्рддрд╡िрдХ рдЖрд╕рдкाрд╕ рдХे рдкрд░्рдпाрд╡рд░рдг рдХो рдЕрдиुрднрд╡ рдХे рдоाрдз्рдпрдо рд╕े рд╕рдордЭрддे рд╣ैं।

Q12. рд╕्рд╡рдЪ्рдЫ рдкрд░्рдпाрд╡рд░рдг рдХे рд▓िрдП рдХ्рдпा рдЖрд╡рд╢्рдпрдХ рд╣ै?
Ans: рд╕्рд╡рдЪ्рдЫ рдЬрд▓, рд╕्рд╡рдЪ्рдЫ рд╡ाрдпु, рдЙрдЪिрдд рдХрдЪрд░ा рдк्рд░рдмंрдзрди рдФрд░ рдкрд░्рдпाрд╡рд░рдг рд╕ंрд░рдХ्рд╖рдг।

2️⃣0️⃣ Exam Important Points

  • рдкрд░्рдпाрд╡рд░рдг рдоें рдЬीрд╡िрдд рдФрд░ рдиिрд░्рдЬीрд╡ рджोрдиों рдк्рд░рдХाрд░ рдХे рдШрдЯрдХ рдкाрдП рдЬाрддे рд╣ैं।
  • рдордиुрд╖्рдп, рдкрд╢ु, рдкрдХ्рд╖ी рдФрд░ рдкौрдзे рдЬीрд╡िрдд рдШрдЯрдХ рд╣ैं।
  • рдЬрд▓, рд╡ाрдпु, рдоिрдЯ्рдЯी, рдк्рд░рдХाрд╢ рдФрд░ рддाрдкрдоाрди рдЕрдЬैрд╡िрдХ рдШрдЯрдХ рд╣ैं।
  • рдк्рд░ाрдХृрддिрдХ рдкрд░्рдпाрд╡рд░рдг рдк्рд░рдХृрддि рдж्рд╡ाрд░ा рдиिрд░्рдоिрдд рд╣ोрддा рд╣ै।
  • рдШрд░, рд╕рдб़рдХ, рдкुрд▓ рдФрд░ рд╡िрдж्рдпाрд▓рдп рдоाрдирд╡-рдиिрд░्рдоिрдд рдкрд░्рдпाрд╡рд░рдг рдХे рдЙрджाрд╣рд░рдг рд╣ैं।
  • рдХिрд╕ी рдЬीрд╡ рдХे рд░рд╣рдиे рдХे рд╕्рдеाрди рдХो рдЙрд╕рдХा рдЖрд╡ाрд╕ рдпा рдкрд░्рдпाрд╡ाрд╕ рдХрд╣ा рдЬाрддा рд╣ै।
  • рдЬीрд╡ рдЕрдкрдиे рдкрд░्рдпाрд╡рд░рдг рд╕े рднोрдЬрди, рдЬрд▓, рд╡ाрдпु рдФрд░ рдЖрд╢्рд░рдп рдк्рд░ाрдк्рдд рдХрд░рддे рд╣ैं।
  • рдкौрдзे рдФрд░ рдкрд╢ु рд╡िрднिрди्рди рдЦाрдж्рдп рд╕ंрдмंрдзों рдХे рдоाрдз्рдпрдо рд╕े рдЬुрдб़े рд╣ोрддे рд╣ैं।
  • рдЦाрдж्рдп рд╢्рд░ृंрдЦрд▓ा рд╕ाрдоाрди्рдпрддः рдЙрдд्рдкाрджрдХों рд╕े рд╢ुрд░ू рд╣ोрддी рд╣ै।
  • рдоाрдирд╡ीрдп рдЧрддिрд╡िрдзिрдпाँ рдкрд░्рдпाрд╡рд░рдг рдоें рд╕рдХाрд░ाрдд्рдордХ рдпा рдирдХाрд░ाрдд्рдордХ рдкрд░िрд╡рд░्рддрди рд▓ा рд╕рдХрддी рд╣ैं।
  • рдкрд░्рдпाрд╡рд░рдгीрдп рд╕ंрддुрд▓рди рдХे рд▓िрдП рдк्рд░ाрдХृрддिрдХ рд╕ंрд╕ाрдзрдиों рдХा рд╡िрд╡ेрдХрдкूрд░्рдг рдЙрдкрдпोрдЧ рдЖрд╡рд╢्рдпрдХ рд╣ै।
  • рд╕्рдеाрдиीрдп рдкрд░्рдпाрд╡рд░рдг рдХा рдк्рд░рдд्рдпрдХ्рд╖ рдЕрдз्рдпрдпрди EVS рд╕ीрдЦрдиे рдоें рдорд╣рдд्рд╡рдкूрд░्рдг рд╣ै।
  • рдмрдЪ्рдЪों рдХो рдкрд░्рдпाрд╡рд░рдг рд╕े рдЬोрдб़рдХрд░ рдЧрддिрд╡िрдзि рдПрд╡ं рдЕрдиुрднрд╡ рдЖрдзाрд░िрдд рдЕрдзिрдЧрдо рдХрд░ाрдпा рдЬा рд╕рдХрддा рд╣ै।
  • рдкрд░्рдпाрд╡рд░рдг рд╕ंрд░рдХ्рд╖рдг рдоें рдк्рд░рдд्рдпेрдХ рд╡्рдпрдХ्рддि рдХी рднूрдоिрдХा рдорд╣рдд्рд╡рдкूрд░्рдг рд╣ै।

ЁЯМН Chapter Summary

рд╣рдоाрд░े рдЖрд╕рдкाрд╕ рдХा рдкрд░्рдпाрд╡рд░рдг рдЕрдиेрдХ рдЬीрд╡िрдд, рдЕрдЬैрд╡िрдХ, рдоाрдирд╡-рдиिрд░्рдоिрдд рдФрд░ рд╕ाрдоाрдЬिрдХ рдШрдЯрдХों рд╕े рдоिрд▓рдХрд░ рдмрдиा рд╣ै। рдпे рдШрдЯрдХ рдПрдХ-рджूрд╕рд░े рдХे рд╕ाрде рд╡िрднिрди्рди рдк्рд░рдХाрд░ рд╕े рдЬुрдб़े рд░рд╣рддे рд╣ैं। рдкौрдзे, рдкрд╢ु рдФрд░ рдордиुрд╖्рдп рднोрдЬрди, рдЬрд▓, рд╡ाрдпु рддрдеा рдЖрд╢्рд░рдп рдХे рд▓िрдП рдЕрдкрдиे рдкрд░्рдпाрд╡рд░рдг рдкрд░ рдиिрд░्рднрд░ рд░рд╣рддे рд╣ैं।

рдкрд░्рдпाрд╡рд░рдг рдоें рд╣ोрдиे рд╡ाрд▓े рдкрд░िрд╡рд░्рддрди рдХा рдк्рд░рднाрд╡ рдЬीрд╡ों рдФрд░ рдк्рд░ाрдХृрддिрдХ рд╕ंрд╕ाрдзрдиों рдкрд░ рдкрдб़ рд╕рдХрддा рд╣ै। рдЗрд╕рд▓िрдП рдкрд░्рдпाрд╡рд░рдгीрдп рд╕ंрддुрд▓рди, рд╕्рд╡рдЪ्рдЫрддा, рдк्рд░ाрдХृрддिрдХ рд╕ंрд╕ाрдзрдиों рдХा рд╕ंрд░рдХ्рд╖рдг рдФрд░ рд╕्рдеाрдиीрдп рдкрд░्рдпाрд╡рд░рдг рдХा рдЕрдз्рдпрдпрди EVS рдХे рдорд╣рдд्рд╡рдкूрд░्рдг рд╡िрд╖рдп рд╣ैं।

Tags

рдПрдХ рдЯिрдк्рдкрдгी рднेрдЬें

0 рдЯिрдк्рдкрдгिрдпाँ

Top Post Ad

Below Post Ad

Ads Area